Pytania „ile razy więcej” i „ile razy mniej” rozwiązujemy dzieleniem. Sprawdzamy, ile razy jedna liczba mieści się w drugiej. To co innego niż „o ile” – tam odejmowaliśmy, tu dzielimy.
Ile razy więcej – dzielenie
Żeby sprawdzić, ile razy jedna liczba jest większa od drugiej, dzielimy większą przez mniejszą.
Przykład: Tomek ma 24 znaczki, a Ola 6. Ile razy więcej znaczków ma Tomek?
Działanie: 24 : 6 = 4
Odpowiedź: Tomek ma 4 razy więcej znaczków.
Ile razy mniej – też dzielenie
Przykład: W sadzie jest 40 jabłoni i 8 grusz. Ile razy mniej jest grusz?
Działanie: 40 : 8 = 5
Odpowiedź: Grusz jest 5 razy mniej.
Zwiększanie i zmniejszanie ile razy
- „3 razy więcej” – mnożymy przez 3. Z 20 robi się 20 ⋅ 3 = 60.
- „3 razy mniej” – dzielimy przez 3. Z 60 robi się 60 : 3 = 20.
Najczęstsza pułapka
Uważaj, żeby nie pomylić:
- „o 3 więcej” to dodawanie (+3), a „3 razy więcej” to mnożenie (⋅ 3)
- „o 3 mniej” to odejmowanie (-3), a „3 razy mniej” to dzielenie (: 3)
Słowo „razy” zawsze oznacza mnożenie albo dzielenie – nigdy dodawanie czy odejmowanie.
Zgodne z: Matematyka z Plusem (klasa 4), dział „Liczby i działania”.
Zadania
Zadanie 1
Odpowiedz, ile razy:
Zadanie 2
W zestawie do budowania są klocki o różnych masach: klocek biały $-$ 1 dag; klocek czerwony $-$ 2 dag; klocek niebieski $-$ 3 dag; klocek zielony $-$ 6 dag; klocek żółty $-$ 12 dag; klocek czarny $-$ 14 dag. Zastąp kwadraciki odpowiednimi nazwami klocków.
Zadanie 3
Odcinek AB ma długość 6 cm. Oblicz długość odcinka 3 razy od niego dłuższego oraz długość odcinka 3 razy krótszego.
Zadanie 4
Znajdź liczbę:
Zadanie 5
Dla każdej z podanych liczb znajdź liczbę od niej 3 razy większą oraz 3 razy mniejszą.
Zadanie 6
Zastąp kwadraciki odpowiednimi liczbami.
Zadanie 7
Zuzia ułożyła 4 razy mniej puzzli niż jej starsza siostra. Zuzia ułożyła 35 puzzli. Ile puzzli ułożyła jej siostra?
Zadanie 8
Marek ma w kolekcji 6 razy więcej kapsli niż Tomek. Ile kapsli ma Tomek, jeśli Marek ma ich 96?
Zadanie 9
W szkolnym sadzie rośnie 14 grusz, a jabłoni jest 5 razy więcej niż grusz. Ile jabłoni rośnie w tym sadzie? O ile więcej jest w nim jabłoni niż grusz?
Zadanie 10
Na aukcji charytatywnej w szkole cena wywoławcza rysunku wykonanego przez uczniów wynosiła 18 zł. W czasie licytacji cena wzrosła czterokrotnie. Za ile złotych sprzedano ten rysunek?
Zadanie 11
O pewnych dwóch liczbach wiadomo, że jedna z nich jest 3 razy większa niż druga i jednocześnie jest od niej o 24 większa. Znajdź obie liczby.
